minidev
AB YOLUNDA
Avrupa’nın Türkiye raporları-Cengiz Aktar

Cengiz Aktar
 
                                                  Avrupa’nın Türkiye raporları
Bugün Avrupa Komisyonu’nun yıllık ilerleme raporu açıklanacak. Aday ülkelerin üyelik yolunda attıkları veya atamadıkları adımların yıllık fotoğrafı. Bu raporlar epeyi kapsamlı çalışmalardır. Hazırlıkları aylar sürer. Kamuya açıklanan versiyonlarından daha kapsamlıları Brüksel’de muhafaza edilir ve Komisyon’un ilerdeki çalışmalarına temel oluşturur. Bu yılki Komisyon’un tam onuncu raporu. İlk 1998 raporuyla karşılaştırıldığında hem Türkiye’nin aldığı yol hem Komisyon’un Türkiye bilgisi konusunda değerli ipuçları çıkıyor. Birbirimizi birlikte öğreniyoruz.
Bu yılki rapor geçen iki yılın suya sabuna dokunmayan raporlarının açığını kapatmaya çalışacak. Komisyon yetkililerinin seçim döneminde ‘hükümetin üstüne gelmeme’ gibi tuhaf ve verimsiz bir yaklaşımları olmuştu. Bu tavrın AB’nin artık haber dahi olmamasına ve AB-Türkiye ilişkilerinin iyice zayıflamasına katkısı olduğu muhakkaktır. AB işleri ve ilişkileri her iki tarafın siyasetçileri sayesinde öyle zayıfladı ki Komisyon araya sıkıştı kaldı, nasıl bir yol izleyeceğini bilemez oldu.
2007 raporu zaten bu durumu dolaylı olarak gözler önüne serecek: Rapor, pek bir iş yapılmadığından, daha kısa olacak. Tamamen menfî olmamak için de yapılmış en talî işe dahi yer verilecek. Ve elbette sanki ilk defa seçim yapıyormuşuz gibi 22 Temmuz seçimlerinin düzgün geçtiği ve artık tamamen sıcak paraya esir olmuş ekonomik performansımız övülecek. Geriye kalıyor müzakere başlıklarında yapılmamış işler ve siyasî konularda 1999’dan bu yana temcit pilavı misali tekrarlananlar. Ancak adil olmak için bizim hükümetin gönülsüzlüğünün karşısında AB tarafındaki hasımların tavırlarının da bir biçimde sözünün edilmesi gerekiyor. Zira bazı müzakere başlıklarının açılamamasının müsebbibleri mâlum AB ülkeleri. Raporun eskisi kadar tartışma yaratacağını beklemiyorum. Sadece bir verimsiz yılı dahi idrak etmiş olacağız.
Avrupa Parlamentosu raporları
Türkiye hakkında AP de rapor yazar. AP’nin 20 komitesi var. Aday ülkelerle birebir ilgilenmek durumunda olanlar şunlar: Dışişleri; kadın hakları ve cinsiyet eşitliği; uluslararası ticaret; ekonomik ve parasal konular; çevre, kamu sağlığı ve gıda güvenliği; ulaştırma ve turizm; tarım ve kırsal kalkınma; balıkçılık; sanayii, araştırma ve enerji; iç pazar ve tüketici koruması; kültür ve eğitim; iklim değişikliği.
Komitelerde iş hacmine gore 28 ilâ 86 arasında Avrupa vekili çalışır. Bunların sekretarya, danışman ve harcırah gibi hatırı sayılır imkânları vardır. Vekiller iş zamanının büyük bölümünü genel kuruldan ziyade komitelerde geçirir. Zira AP daha tam anlamıyla bir parlamento değildir. Komiteler ayda bir veya iki kez Brüksel’de toplanır. Rapor yazmak için şahsî girişim dahi yeterlidir. Ayrıca belli konulara yoğunlaşacak altkomiteler ve geçici komiteler oluşturma imkânı vardır.
Aralık 1999’da adaylığımız teslim edildiğinden bu yana AP’de Türkiye hakkında 17 rapor yazılmış. Bu raporların neredeyse tümü Komisyon’un yıllık ilerleme raporlarının siyasî bölümleri ve Türkiye’nin adaylığının siyasî veçheleriyle ilgili. Bu raporlar ile Avrupa Çevre Ajansı’na ve Avrupa Uyuşturucu İzleme Merkezi’ne katılımımızla ilgili iki teknik raporun dışında AP’de sadece Hollandalı sosyalist parlamenter Emine Bozkurt’un, inisiyatif hakkını kullanarak kaleme aldığı ülkemizde kadın-erkek eşitliği sorunlarına eğilen raporu bulunuyor.
İnsan sormadan edemiyor. Bu kadar komite, imkân, zaman varken AP’den Bozkurt dışında bir Allahın kulu Türkiye’nin siyasî sorunlarının yanıbaşındaki kronikleşmiş diğer sorunlarını ve çözüm arayışlarını merak etmez mi? Mesela 1996’dan bu yana harıl harıl işleyen ve zevahiri kurtaran Gümrük Birliği’nin nasıl işlediği konusunda bir tek AP raporu var mıdır? Türkiye’de reformist bir yaklaşımla gerçekleştirilen envai çeşit toplantı ve etkinliğin siyasî olmayanlarının hangisinde Bozkurt dışında bir Avrupalı parlamenter görülmüştür?
AP’liler, tıpkı Avrupalı diğer siyasetçiler gibi Türkiye’yi partner olarak görmekten epeyi uzak. AP de Komisyon’un ve genelde adaylık sürecinin destekçisi olmaktan epeyi uzak bir kurum. 
CENGİZ AKTAR
 
 
 
 
BU BÖLÜMÜN DİĞER YAZILARI

YAZARIN DİĞER YAZILARI

(Kasım 2007 öncesi)
 


(Kasım 2007 öncesi)


AB YOLUNDA
(Arşiv Linkleri)


AB YOLUNDA

AB EDİTÖRÜNDEN

AB MÜKTESEBATI

LİNKLER

AVRUPA KOMİSYONU ANKARA TEMSİLCİLİĞİ

AB'NİN FAALİYETLERİ

AB-ARŞİV


BU SAYFAYI TAVSİYE ET!